Jeśli masz w domu portret wykonany ołówkiem to z pewnością dobrze wiesz, że patrząc na niego widać czasem odbijające się światło. Powoduje to, że portret taki błyszczy się pod światło. Widać to zwłaszcza na portretach, gdzie jest dużo czerni. Zwłaszcza tych bardziej realistycznych, gdzie dominuje plama nad kreską. Ale dlaczego portrety ołówkiem odbijają światło?
W tym artykule wyjaśnię ci, dlaczego tak się dzieje.
Spis treści
- Jak zbudowany jest ołówek
- Dlaczego portret ołówkiem odbija światło
- Czy wszystkie portrety ołówkiem świecą światłem odbitym
- A co z ołówkami matowymi
- Podsumowanie
- Powiązane wpisy
Jak zbudowany jest ołówek
A konkretnie ta cześć ołówka, którą rysujemy, czyli rdzeń. To on będzie miał największy wpływ na efekt błyszczących portretów. Ale dla potrzeby artykułu będę posługiwał się ogólną nazwą ołówek.
Ołówek składa się z grafitu i gliny (kaolinu). To ich odpowiednia zawartość decyduje czy ołówek jest bardziej miękki (zostawia ciemniejszy ślad) czy bardziej twardy (zostawia jasny ślad). Im więcej grafitu tym ołówek jest bardziej miękki.
I to właśnie grafit odpowiada za odbijanie światła i powoduje świecenie się rysunków narysowanych ołówkiem. Im więcej czarnego (czyli grafitu) na portrecie tym ten efekt jest bardziej widoczny.
Dlaczego portret ołówkiem odbija światło
Głównym winowajcą jest grafit. Grafit jest odmianą węgla. Dobrze przewodzi prąd elektryczny, a więc z tego wynika, że posiada elektrony. To właśnie dzięki wolnym elektronom ma zdolność odbijania światła. Dodam, że termin wolne elektrony nie oznacza szybkości poruszania się tylko fakt, że nie są one przypisane do żadnego konkretnego atomu.
W skrócie, gdy fala świetlna pada na grafit wolne elektrony zaczynają drgać i same stają się źródłem nowej fali. Natychmiast odsyłają pochłoniętą energię w postaci odbitego światła. Czyli wszystko zgodnie z prawami fizyki – jest akcja musi być reakcja.
Czy wszystkie portrety ołówkiem świecą światłem odbitym
W teorii nie wszystkie. Wiesz już, dlaczego grafit odbija światło. Ale jeżeli jego cząsteczki są ułożone nieregularnie, to każda z nich odbija takie światło w inną stronę. Wtedy światło rozprasza się. Powoduje to, że światło owszem odbija się od portretów rysowanych ołówkiem, ale jest ono na tyle rozproszone, że efekt świecenia jest minimalny. Światło odbite już nie jest kierunkowe i do naszego oka dociera go mniej.
Ale jak już powiedziałem największy problem jest z miejscami najbardziej czarnymi, gdzie grafitu jest najwięcej. Nawet kilka nałożonych na siebie warstw.. W takim przypadku ten mocniejszy nacisk ołówka sprawia, że cząsteczki grafitu układają się równolegle do siebie i tworzą gładką, zbitą strukturę. Wtedy światło odbija się pod tym samym kątem. Grafit zachowuje się poniekąd jak lustro. A jeśli kiedykolwiek puszczałaś zajączki lustrem to nie muszę tłumaczyć, jak zachowuje się lustro i padające na nie światło.
Czyli im bardziej ściśnięta i uporządkowana struktura grafitu lub inaczej, im bardziej dociskasz miękki ołówek do kartki i im więcej jest warstw, tym kąt odbijania światła wszystkich cząsteczek grafitu jest podobny i odbija się w jednym kierunku. Powoduje to, że więcej odbitego światła dociera do naszego oka i efekt świecenia jest już istotnie zauważalny.
A co z ołówkami matowymi
Na rynku są także dostępne ołówki tzw. matowe, które po części eliminują efekt świecenia. Czy jednak taki ołówek nadal składa się z grafitu? Do takich informacji nie dotarłem. Także nie wiem dokładnie z czego on się składa. Na pewno różnica między matowymi ołówkami, a tymi tradycyjnymi jest widoczna. Wizualnie ołówki matowe przypominają trochę węgiel, który pochłania światło. Grafit jest odmianą węgla. Może to być w jakiś sposób zmodyfikowany grafit, dodany węgiel lub inne składniki, które powodują mniejsze odbijanie światła. Ale to tylko moje przypuszczenia niczym niepotwierdzone.
Czy jednak takie ołówki całkowicie eliminują odbijanie światła. Moim zdaniem portrety wykonane nimi mniej się świecą, ale to odbijanie światła nie jest całkowicie wyeliminowane.
Możecie porównać te dwa portrety jakie wykonałem. Pierwszy wykonałem ołówkami matowymi, a drugi ołówkami zwykłymi. Papier jest taki sam. Przy robieniu zdjęcia portrety leżały obok siebie, a światło padało na nie niemal prostopadle. Różnicę widać ale efekt świecenia nie jest wyeliminowany zupełnie.

Dodam jednak, że na efekt świecenia duży wpływ ma jednak używany papier. Ten na którym wykonane były portrety był gładki co moim zdaniem przy dużym nagromadzeniu grafitu może wzmocnić efekt świecenia.
Podsumowanie
Wiesz już, dlaczego portrety wykonane ołówkiem świecą pod światło. Ale mimo to efekt ten przeszkadza głównie przy robieniu zdjęć. Jeżeli patrzysz na taki rysunek to owszem może on pod odpowiednim kątem błyszczeć, ale nie przeszkadza to w jego odbiorze.
Każde medium ma swoje wady i zalety, także i ołówek. Pomimo prostoty można nim narysować niesamowite, bardzo realistyczne portrety, niemal jak zdjęcie. A świecenie. To odróżnia oryginalne rysunki od zwykłych zdjęć. Dodaje im charakteru i niepowtarzalności. Stają się dzięki temu oryginalne i piękne. Po tym też poznasz, że jest to oryginalna praca. Praca, gdzie włożone zostało dużo serca i energii, która teraz może także oddziaływać na ciebie.
Bo jak już wiesz z wcześniejszych akapitów każda akcja wywołuje reakcję.
A tak na marginesie robienie zdjęć to tego artykułu było czystą przyjemnością. Po raz pierwszy nie musiałem przejmować się świeceniem się portretów 😉
Pomijając właściwości grafitu taki portret narysowany ołówkiem w stylu realistycznym to wciąż wspaniała pamiątka rodzinna oraz prezent, który nie zostanie rzucony w kąt. Jeśli chcesz zamówić taki portret z Twojego zdjęcia napisz do mnie wiadomość na adres kontakt@marcingrzeda.pl lub skorzystaj z formularza kontaktowego na stronie.
Powiązane wpisy
Przykład dobrego i złego zdjęcia do wykonania portretu ze zdjęcia

